Η μία αφορά τον Γιακό Μοδιάνο (Jacob Modiano), μέλος της επιφανούς εβραϊκής οικογένειας Μοδιάνο της Θεσσαλονίκης. Ο ιταλοεβραίος Γιακό Μοδιάνο ήταν τραπεζίτης και μεγαλοϊδιοκτήτης και, λίγο πριν την κατασκευή της περίφημης Βίλα Μοδιάνο (γνωστή και ως “Παλαιό Κυβερνείο”) στη Θεσσαλονίκη το 1906, οικοδομεί τη θερινή (εξοχική) κατοικία του στην περιοχή Γέφυρα η οποία παλιότερα ονομαζόταν και Τοψίν ή Τοπσίν, της Θεσσαλονίκης. Η έπαυλη χτίστηκε περίπου το 1904 και έχει πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία και αρχιτεκτονική. Το σχέδιο είναι του Ιταλού αρχιτέκτονα P. (Πιέτρο) Αριγκόνι και ήταν μέρος μεγαλύτερου κτήματος, με βοηθητικά κτίρια και υποστατικά. Είναι ένα από τα πολύ λίγα δείγματα αρχοντικών της εποχής του τέλους του 19ου / αρχών 20ου αιώνα στην περιοχή της Θεσσαλονίκης.
Η δεύτερη και πιο σημαντική αφορά το ρόλος της έπαυλης στην ιστορία της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης, που την καθιστά μνημείο με μεγάλη συμβολική αξία. Ειδικότερα, εδώ εγκαταστάθηκε το στρατηγείο του Ελληνικού Στρατού, από τις 24 έως τις 26 Οκτωβρίου του 1912, και στους χώρους του έγιναν οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Έλληνα Αρχιστράτηγου διαδόχου Κωνσταντίνου και του Χασάν Ταχσίν Πασά, του Τούρκου διοικητή της Θεσσαλονίκης, που οδήγησαν στην τελική παράδοση της Θεσσαλονίκης στους Έλληνες. Να σημειωθεί ότι ο Ιωάννης Μεταξάς, πρωθουπουργός και πρωταγωνιστής στο ΟΧΙ του 1940, έπαιξε σημαντικό ρόλο στο παρασκήνιο συτής της διαπραγμάτευσης, ως επιτελικός αξιωματικός και στενός συνεργάτης του διαδόχου Κωνσταντίνου.
Σήμερα, η έπαυλη λειτουργεί ως Στρατιωτικό Μουσείο Βαλκανικών Πολέμων. Αποτελεί διατηρητέο κτήριο και αποτελεί σημαντικό σημείο ιστορικής και πολιτιστικής μνήμης. Στους χώρους του φιλοξενούνται πολεμικά κειμήλια των βαλκανικών πολέμων, στρατιωτικές στολές Ελλήνων αξιωματικών, πιστόλια και περίστροφα του ελληνικού στρατού, μετάλλια πολεμιστών, τουρκικά, σερβικά και ρουμανικά πολεμικά κειμήλια, πίνακες, έπιπλα και οικιακά σκεύη της κατοικίας από την περίοδο των βαλκανικών πολέμων. Στον προαύλιο χώρο του μουσείου υπάρχει ταφικό μνημείο του Χασάν Ταχσίν πασά και του γιου και υπασπιστή του Κενάν Μεσαρέ. Υπεύθυνη Μονάδα του Ε.Σ. για τη λειτουργία και την ξενάγηση των επισκεπτών είναι η 787 ΤΜΕ, πιο συγκεκριμένα ο Επχος κ. Παμπούκης, ο οποίος μας υποδέχθηκε, μας ξενάγησε σε όλους τους χώρους του συγκροτήματος και μας πρόσφερε καφέ στον όμορφο κήπο του. Ανανεώσαμε το ραντεβού μας για την άνοιξη του 2026, όποτε σε ώρα περισσότερο βολική για το ΣΔΕ θα επισκεφθούμε όλοι μαζί το Μουσείο.
Επρόκειτο για μία βιωματική μάθηση, καθώς οι εκπαιδευόμενοι βλπεποντας όλα αύτα τα εκθέματα και ακούγοντας την ιστορία και τους συμβολισμούς που κρύβουν γνωρίζουν καλύτερα την ιστορία, κατανοούν τα γεγονότα και αναπτύσσουν κριτική σκέψη πάνω στις αιτίες και τις συνέπειες των πολέμων. Η επίσκεψη καλλιέργησε το σεβασμό προς την ιστορική μνήμη και τη σπουδαία ιστορία και διαχρονική συμβολή της Μακεδονίας στους αγώνες του Ελληνισμού για ελευθερία, ενώ παράλληλακαι ανέδειξε και την αξία της ειρήνης και της ανθρώπινης ζωής.
.jpg)
